Hartrevalidatie

 

Het krijgen van een hartinfarct is een ingrijpende gebeurtenis. Niet alleen heeft het invloed op het lichaam, maar vaak spelen ook gevoelens als onzekerheid en angst een rol. De patiënt moet weer vertrouwen krijgen in zijn eigen lichaam. Hij (of zij) moet leren op welke manier moet worden omgegaan met de hartziekte. Ook de partner, familie en vrienden moeten leren omgaan met de veranderde situatie.

Hartrevalidatie is bedoeld om de patiënt én de naaste omgeving te begeleiden na het hartinfarct. Hartrevalidatie stelt de patiënt en de naasten in staat om het dagelijkse leven weer op te pakken binnen de eigen mogelijkheden en grenzen. Niet alle patiënten hebben revalidatie nodig. Tijdens het eerste bezoek aan het revalidatiecentrum wordt gekeken naar de behoeften van de patiënt en de punten die aandacht nodig hebben. Wanneer voor de patiënt revalidatie nodig is wordt een persoonlijk revalidatieprogramma opgesteld met zijn eigen revalidatiedoelen.

De revalidatie wordt verzorgd door een multidisciplinair team. Dat wil zeggen dat meerdere hulpverleners betrokken zijn. U kunt daarbij denken aan de revalidatiearts, de fysiotherapeut, de diëtist, de psycholoog en de maatschappelijk werker. Meestal gebeurt de revalidatie poliklinisch. Het programma duurt twee tot drie maanden, met drie tot vier bezoeken per week. Aangezien het hartinfarct ook invloed heeft op de naaste omgeving, is de partner, of iemand anders uit de naaste omgeving, van harte welkom om mee te komen.

 
Mogelijke revalidatiedoelen

 

1) Leren kennen van de eigen lichamelijke mogelijkheden, leren omgaan met de lichamelijke beperkingen en het verbeteren van het uithoudingsvermogen
Het lichaam krijgt een klap door het hartinfarct. Het hart heeft immers als functie om zuurstofrijk bloed door het lichaam te pompen. Met deze zuurstof wordt glucose (=brandstof voor het lichaam) verbrand en dit geeft het lichaam energie. Door het infarct is een gedeelte van het hart afgestorven. Afhankelijk van de plaats en de grootte van het infarct zal het hart aan pompkracht verliezen. De mate waarin dit gebeurt zal voor elke patiënt anders zijn (zie ook ejectiefractie). Door de verminderde pompkracht zal de patiënt klachten van moeheid en afgenomen uithoudingsvermogen kunnen ervaren. Tijdens de hartrevalidatie worden het uithoudingsvermogen en de beperkingen van de patiënt bepaald. De patiënt wordt begeleid in het leren omgaan met zijn beperkingen. Bewegingsprogramma's zijn gericht op het verbeteren van de conditie en op het plezier beleven in bewegen. Als het revalidatieprogramma is afgelopen is het namelijk de bedoeling om het bewegen voort te zetten. Regelmatig bewegen verkleint immers de kans op een herhaling van een infarct.

 

2) Leren omgaan met de hartziekte
Na een hartinfarct treden vaak klachten van angst en depressie op. Dit kan veroorzaakt worden door onzekerheid over wat nog mag en kan na een infarct. Klachten van slapeloosheid, minder zin in seks, prikkelbaarheid of lusteloosheid belemmeren de patiënt om van het leven te genieten. De patiënt krijgt tijdens de revalidatie informatie over zijn mogelijkheden. Ook wordt de patiënt begeleid in het omgaan met deze gevoelens en het hervinden van emotioneel evenwicht. De patiënt wordt geleerd om rekening te houden met de ziekte zonder zichzelf onnodig te beperken. Verder is er aandacht voor de naasten, zoals de partner, familieleden en vrienden. Ook zij moeten leren omgaan met de veranderde situatie.

 

3) Werkhervatting en vrijetijdsbesteding
Na een hartinfarct kan de patiënt een tijd niet werken, hij of zij moet bijkomen van het hartinfarct. Ook sporten en andere vrijetijdsbestedingen zullen op een laag pitje staan. Tijdens de revalidatie zal gekeken worden wat de mogelijkheden van de patiënt zijn om het werk te hervatten en de hobby's op te pakken. De uiteindelijke beslissing, wanneer weer te beginnen met werken, ligt bij de bedrijfsarts.
 
4) Verminderen van risicofactoren
Tijdens de revalidatie wordt de patiënt begeleid in het verminderen van risicofactoren. Risicofactoren zijn leefgewoonten (bijvoorbeeld roken, weinig bewegen) of lichamelijke condities (bijvoorbeeld te hoge bloeddruk, te hoog aan cholesterol) die de kans op een herhaling van een infarct vergroten. Er worden intensieve 'stoppen met roken' cursussen gegeven. Ook is het belangrijk om gezond te eten. Mensen met overgewicht zullen begeleid worden door een diëtist. Factoren die stress of somberheid veroorzaken worden in kaart gebracht. Het revalidatieteam zal samen met de patiënt bekijken hoe deze factoren verminderd kunnen worden. 

Na het voltooien van het revalidatieprogramma wordt het aangeraden om het geleerde voort te zetten. Blijven bewegen en sporten, niet meer roken en gezond eten verminderen de kans op een herhaling van een infarct.

 
Voor meer informatie:
 
www.hartstichting.nl Nederlandse Hartstichting
www.rrc.nl Rijnlands Revalidatie Centrum
www.bronovo.nl Ziekenhuis Bronovo Hartrevalidatie
 

Hartrevalidatie zorgt voor lichamelijk, psychisch en sociaal herstel na het hebben doorgemaakt van een hartinfarct. Hartrevalidatie richt zich op het verminderen van risicofactoren waardoor de kans op een herhaling van een hartinfarct wordt verkleind. Hartrevalidatie is dus belangrijk!!!